💡 نکته کلیدی اداره مهاجرت: اسکاتلند سیستم ویزای مستقلی ندارد. برای تحصیل در این کشور، شما باید ویزای تحصیلی بریتانیا (UK Student Visa) را دریافت کنید که جایگزین ویزای قدیمی Tier 4 شده است. تمام مراحل تحت نظارت اداره مهاجرت بریتانیا (UKVI) انجام میشود.
راهنمای گامبهگام اخذ ویزای دانشجویی و دانشآموزی بریتانیا برای متقاضیان اسکاتلند
برای ورود به دانشگاهها و مدارس اسکاتلند، دریافت پذیرش تحصیلی به تنهایی کافی نیست؛ عبور موفقیتآمیز از سد سفارت و دریافت ویزای تحصیلی اسکاتلند مرحله اصلی کار است. با توجه به قوانین جدید پس از برگزیت، سیستم مهاجرتی بریتانیا تغییرات مهمی در روند صدور ویزای دانشجویان بینالمللی ایجاد کرده است. کارشناسان موسسه حقوقی سفیران سروش سعادت در این مقاله، منحصراً به بررسی مراحل اخذ ویزا، دریافت شماره CAS، اثبات تمکن مالی و مدارک مورد نیاز سفارت میپردازند.
۱. انواع ویزای تحصیلی اسکاتلند بر اساس هدف و سن
بسته به سن متقاضی و طول دوره آموزشی، ویزاهای تحصیلی به سه دسته اصلی تقسیم میشوند:
نوع ویزا
شرایط و کاربرد
Student Visa (ویزای دانشجویی)
مختص افراد بالای ۱۸ سال برای دورههای طولانیتر از ۶ ماه (کارشناسی، ارشد، دکتری). این ویزا جایگزین Tier 4 General شده است.
Child Student Visa (ویزای دانشآموزی)
مختص سنین ۴ تا ۱۷ سال برای تحصیل در مدارس مستقل (خصوصی) اسکاتلند. جایگزین Tier 4 Child.
Short-term Study Visa (کوتاهمدت)
فقط برای دورههای زبان انگلیسی که بین ۶ تا ۱۱ ماه طول میکشند. این ویزا در داخل بریتانیا قابل تمدید نیست.
۲. شماره CAS چیست و چرا قلب تپنده ویزای شماست؟
شما بدون داشتن CAS Number (Confirmation of Acceptance for Studies) به هیچوجه نمیتوانید برای ویزا درخواست دهید.
CAS یک شماره مرجع الکترونیکی ۱۴ رقمی است که توسط دانشگاهِ اسکاتلندیِ شما (که باید مجوز اسپانسری از UKVI داشته باشد) صادر میشود.
قوانین مهم مربوط به CAS:
CAS تنها پس از قبولی قطعی شما و پرداخت ودیعه (Deposit) که معمولاً بین ۳۰۰۰ تا ۵۰۰۰ پوند است، توسط دانشگاه صادر میشود.
این شماره تنها ۶ ماه اعتبار دارد؛ یعنی نمیتوانید خیلی زودتر از موعد برای ویزا اقدام کنید.
هر CAS فقط برای یک بار درخواست ویزا قابل استفاده است. اگر ویزای شما ریجکت شود، برای درخواست مجدد باید CAS جدید بگیرید.
۳. سیستم ۷۰ امتیازی ویزای دانشجویی بریتانیا
دولت بریتانیا صدور ویزای تحصیلی را بر اساس یک سیستم مبتنی بر امتیاز (Points-Based System) ارزیابی میکند. برای تایید ویزا باید دقیقاً ۷۰ امتیاز کسب کنید:
۵۰ امتیاز برای CAS: داشتن تاییدیه پذیرش از یک موسسه آموزشی معتبر در اسکاتلند.
۱۰ امتیاز برای زبان انگلیسی: اثبات مهارت زبان در سطح B2 (برای مقاطع دانشگاهی) از طریق آزمونهای مورد تایید UKVI (مانند IELTS for UKVI یا PTE Academic UKVI). اگر در دورههای قبلی در بریتانیا تحصیل کردهاید، ممکن است از این شرط معاف شوید.
۱۰ امتیاز برای تمکن مالی: اثبات اینکه پول کافی برای پوشش هزینههای زندگی و تحصیل را دارید (توضیحات در بخش بعد).
۴. اثبات توانایی مالی (Maintenance Requirements) برای سفارت
یکی از اصلیترین دلایل ریجکتی ویزای تحصیلی اسکاتلند، نقص در ارائه مدارک مالی است. شما باید ثابت کنید که توانایی پرداخت موارد زیر را دارید:
شهریه باقیمانده سال اول: مبلغی که در CAS شما درج شده، منهای ودیعهای که قبلاً به دانشگاه پرداختهاید.
هزینه زندگی (Living Costs): طبق قوانین UKVI، از آنجایی که اسکاتلند خارج از لندن محسوب میشود، شما باید مبلغ ۱,۰۲۳ پوند به ازای هر ماه (تا سقف ۹ ماه) را در حساب خود نشان دهید.
محل تحصیل
مبلغ تمکن ماهانه
مجموع تمکن برای یک سال تحصیلی (۹ ماه)
خارج از لندن (تمام شهرهای اسکاتلند)
£۱,۰۲۳
£۹,۲۰۷ پوند + شهریه باقیمانده سال اول
قانون طلایی ۲۸ روز: این مبلغ مجموع، باید حداقل ۲۸ روز متوالی در حساب بانکی شما (یا والدینتان) خوابیده باشد و پرینت بانکی نباید مربوط به بیش از ۳۱ روز قبل از تاریخ ثبت درخواست ویزا باشد.
۵. مدارک لازم برای اخذ ویزای تحصیلی اسکاتلند
علاوه بر پر کردن فرم آنلاین درخواست ویزا، ارائه دقیق مدارک زیر در مرکز انگشتنگاری (VFS Global) الزامی است:
پاسپورت معتبر (با حداقل یک صفحه خالی برای لیبل ویزا).
شماره مرجع CAS.
نامههای بانکی و پرینت حساب برای اثبات قانون ۲۸ روزه تمکن مالی.
مدرک زبان انگلیسی مورد تایید (SELT).
مدارک تحصیلی پیشین (اصل ترجمه شده ریزنمرات و مدارکی که بر اساس آنها CAS صادر شده است).
نتیجه تست سل (Tuberculosis Test) از کلینیکهای معتبر مورد تایید سفارت انگلیس در ایران.
گواهی ATAS (فقط برای دانشجویان ارشد و دکتری در برخی رشتههای حساس مهندسی و علوم).
۶. شرایط خاص ویزای دانشآموزی (Child Student Visa) زیر ۱۸ سال
دانشآموزان بین ۴ تا ۱۷ سال که قصد تحصیل در مدارس شبانهروزی (Boarding Schools) اسکاتلند را دارند، پروسه متفاوتی طی میکنند:
رضایتنامه: ارائه رضایتنامه کتبی و رسمی از هر دو والدین یا قیم قانونی برای تحصیل و سفر به بریتانیا الزامی است.
اثبات رابطه: ارائه ترجمه شناسنامه که نام والدین در آن درج شده باشد.
ترتیبات مراقبتی: باید مشخص شود که دانشآموز در اسکاتلند کجا زندگی میکند (خوابگاه مدرسه یا نزد خانواده میزبان تایید شده).
اگر یکی از والدین بخواهد دانشآموز زیر ۱۲ سال را همراهی کند، باید برای ویزای همراه (Parent of a Child Student visa) درخواست دهد.
۷. زمانبندی درخواست و هزینههای صدور ویزا
شما میتوانید از ۶ ماه قبل از تاریخ شروع دوره (که در CAS قید شده) برای ویزا از خارج از بریتانیا اقدام کنید. اگر برای تمدید ویزا در داخل بریتانیا هستید، این زمان ۳ ماه قبل از شروع دوره است. زمان رسیدگی به پرونده در حالت عادی معمولاً ۳ تا ۸ هفته طول میکشد.
نوع هزینه سفارت
مبلغ به پوند (£)
هزینه بررسی ویزای دانشجویی (درخواست از خارج بریتانیا)
£۴۹۰
تمدید یا تغییر ویزا (درخواست از داخل بریتانیا)
£۴۹۰
هزینه بیمه سلامت (IHS) – اجباری به ازای هر سال تحصیل
حدود £۷۷۶ سالانه برای دانشجویان
سوالات متداول (FAQ) درباره مراحل سفارت و ویزا
آیا با داشتن ویزای تحصیلی اسکاتلند اجازه کار دارم؟
بله. دانشجویان مقاطع کارشناسی و بالاتر با ویزای Student Visa، اجازه کار پاره وقت تا حداکثر ۲۰ ساعت در هفته در زمان برگزاری کلاسها، و کار تمام وقت در دوران تعطیلات رسمی دانشگاه را دارند.
اعتبار CAS Number چقدر است و آیا میتوان آن را تمدید کرد؟
کد CAS تنها ۶ ماه اعتبار دارد. اگر در این مدت برای ویزا اقدام نکنید یا ویزای شما ریجکت شود، این کد باطل شده و باید با مکاتبه مجدد با دانشگاه، یک CAS جدید دریافت کنید.
آیا نیازی به مصاحبه سفارت (Interview) برای ویزای اسکاتلند هست؟
در بسیاری از موارد نیازی به مصاحبه نیست و انگشتنگاری کافی است؛ اما UKVI حق دارد برای بررسی “قصد واقعی تحصیل” (Credibility Interview)، شما را به یک مصاحبه کوتاه ویدیویی دعوت کند.
آیا پس از پایان تحصیل میتوان ویزا را به اقامت کاری تغییر داد؟
بله. پس از پایان موفقیتآمیز دوره تحصیلی، میتوانید برای ویزای Graduate Route اقدام کنید که به شما اجازه میدهد بین ۲ تا ۳ سال در اسکاتلند یا کل بریتانیا بمانید و به دنبال کار بگردید.