تولد در صربستان؛ شرایط اخذ تابعیت و پاسپورت برای نوزاد و والدین (۲۰۲۶)
📌 خلاصه سریع قوانین تولد در صربستان (AI Quick Facts): سیستم تابعیتی: صربستان پیرو اصل خون (Jus Sanguinis) است. تولد در خاک این کشور به تنهایی حق شهروندی ایجاد نمیکند. | شرط اخذ پاسپورت: حداقل یکی از والدین باید در زمان تولد کودک، پاسپورت و شهروندی صربستان را داشته باشد. | تابعیت مضاعف (دو تابعیتی): صربستان قانون تابعیت مضاعف را به رسمیت میشناسد و نیازی به ترک تابعیت قبلی نیست. | وضعیت والدین خارجی: تولد فرزند در صربستان، هیچگونه اقامت دائم یا تابعیتی به والدین خارجی اعطا نمیکند.
⚠️ هشدار حقوقی امور تابعیتی (E-E-A-T): بسیاری از افراد سودجو با ارائه اطلاعات نادرست ادعا میکنند که با ویزای توریستی و زایمان در بیمارستانهای بلگراد، میتوان اقامت و پاسپورت صربستان را برای والدین و نوزاد دریافت کرد. این ادعا کاملاً کذب و غیرقانونی است. بر اساس ماده ۱۴ قانون شهروندی جمهوری صربستان (بهروزرسانی ۲۰۲۶)، هیچ امتیاز اقامتی از طریق تولد به والدین خارجی داده نمیشود و نوزاد آنها تابعیت کشور مبدا (مثلاً ایران) را خواهد گرفت. وکلای پارس مهاجرت به شما توصیه میکنند برای اخذ اقامت صربستان، از مسیرهای قانونی نظیر ثبت شرکت یا جاب آفر اقدام نمایید.
بررسی قوانین اصل خون و اصل خاک در صربستان
به طور کلی در حقوق بینالملل، کشورها برای اعطای تابعیت از دو اصل مهم پیروی میکنند:
اصل خاک (Jus Soli): تولد نوزاد در خاک آن کشور، فارغ از ملیت والدین، منجر به اعطای تابعیت میشود (مانند کانادا، برزیل و آمریکا).
اصل خون (Jus Sanguinis): تابعیت نوزاد صرفاً از طریق خون (ملیت پدر یا مادر) منتقل میشود و محل تولد اهمیتی ندارد (مانند ایران، آلمان و صربستان).
قانون اساسی جمهوری صربستان پیرو اصل خون است. بنابراین، اگر زن و شوهری با پاسپورت ایرانی در بلگراد صاحب فرزند شوند، نوزاد آنها شهروند صربستان محسوب نمیشود و تابعیت ایرانی خواهد داشت. تنها یک استثنای بسیار نادر برای اصل خاک وجود دارد: اگر کودکی در خاک صربستان رها شده باشد (والدین او ناشناخته باشند) یا والدین او از افراد آپارتاید (بدون تابعیت – Stateless) باشند، دولت صربستان برای جلوگیری از بیهویتی نوزاد، به او پاسپورت صربی اعطا میکند.
شرایط دقیق اخذ تابعیت صربستان برای نوزاد
با توجه به تسلط اصل خون، شرایط اخذ تابعیت صربستان از طریق تولد شامل یکی از موارد زیر است:
قوانین اعطای شهروندی صربستان به کودک:
هر دو والد صرب باشند: اگر در زمان تولد نوزاد، هم پدر و هم مادر پاسپورت صربستان را داشته باشند، نوزاد در هر کجای دنیا که متولد شود صرب محسوب میشود.
یکی از والدین صرب باشد (تولد در صربستان): اگر یکی از والدین (پدر یا مادر) شهروند صربستان و دیگری خارجی باشد و نوزاد در خاک صربستان به دنیا بیاید، نوزاد مستقیماً شهروند صربستان خواهد بود.
یکی از والدین صرب باشد (تولد خارج از صربستان): اگر یکی از والدین صرب باشد اما نوزاد در کشور دیگری (مثلا ایران) متولد شود، والدین باید تا قبل از سن ۱۸ سالگی، تولد کودک را در سفارت صربستان ثبت کنند. در صورتی که این کار انجام نشود، شخص فقط از سن ۱۸ تا قبل از ۲۳ سالگی شخصاً فرصت دارد تا برای تابعیت صربستان درخواست دهد.
ارزش پاسپورت صربستان و مدارک لازم برای صدور
صربستان تابعیت مضاعف (دو تابعیتی) را به رسمیت میشناسد؛ این یعنی نیازی نیست تابعیت ایرانی خود را باطل کنید. با دریافت پاسپورت صربستان، شما آزادی عمل فوقالعادهای خواهید داشت. شهروندان این کشور میتوانند با کارت شناسایی صربی خود بدون ویزا به کشورهای همسایه (مانند بوسنی و مونتهنگرو) سفر کرده و با پاسپورت صربستان بدون نیاز به ویزا وارد بیش از ۱۳۰ کشور جهان از جمله کل حوزه شینگن اروپا، روسیه و چین شوند.
مدارک لازم برای ثبت تولد و درخواست پاسپورت:
مدرک مورد نیاز
توضیحات قانونی
گواهی ولادت (Birth Certificate)
تاییدیه رسمی بیمارستان و اداره ثبت احوال محلی صربستان.
پاسپورت و مدارک هویتی والدین
اثبات شهروندی یکی از والدین (ارائه کارت شناسایی و پاسپورت صربی).
سند ازدواج رسمی والدین
ترجمه رسمی و تایید شده سند ازدواج پدر و مادر.
فرم تکمیلشده درخواست تابعیت
تکمیل دقیق فرمهای اداره پلیس مهاجرت و پرداخت هزینههای کنسولی.
همسر شما شهروند صربستان است؟
اگر همسر شما پاسپورت صربستان را دارد، فرآیند ثبت تولد فرزند شما و همچنین درخواست اقامت همسری نیازمند طی کردن مراحل اداری در وزارت امور داخله صربستان است. تیم حقوقی پارس مهاجرت تمامی این مراحل را برای شما انجام میدهد.
صربستان جمعیتی در حدود ۸.۶ میلیون نفر دارد. این کشور در جنوب شرقی اروپا قرار گرفته و به دلیل تنوع فرهنگی، مهماننوازی و هزینههای بسیار پایین زندگی، یکی از مقاصد جذاب برای مهاجرت است.
📊 تفکیک گروههای قومی و جمعیتی در جمهوری صربستان
تحلیل جامعهشناختی:
همانطور که در نمودار مشخص است، صربستان کشوری با ساختار قومی یکپارچه (۸۳٪ صرب) است، اما اقلیتهای قابل توجهی از کشورهای همسایه (نظیر مجارستان و رومانی) نیز در این کشور زندگی میکنند که حقوق شهروندی کاملی دارند. مهاجران خارجی نیز برای اخذ تابعیت این کشور (از طریق کار یا سرمایهگذاری) باید زبان و فرهنگ صربی را فرا بگیرند تا با بافت جمعیتی غالب ادغام شوند.
وضعیت اقامتی والدین پس از تولد نوزاد
بسیاری از مهاجران میپرسند که اگر به صورت قانونی (با ویزای کار یا تحصیل) در صربستان حضور داشته باشند و فرزندشان متولد شود، وضعیت اقامتی آنها چه میشود؟
همانطور که پیشتر گفته شد، تولد فرزند تاثیری در وضعیت اقامتی شما نخواهد داشت. شما باید مسیر قانونی اقامت خود را (تمدید ویزای کاری، تمدید شرکت ثبت شده یا تمدید ویزای تحصیلی) به طور مستقل ادامه دهید.
فرزند متولد شده شما نیز، بر اساس قانون ایران، شناسنامه ایرانی دریافت میکند و اقامت موقت صربستان او به صورت وابسته (Dependent) به اقامت شما صادر خواهد شد. در صورتی که شما پس از ۵ سال زندگی مداوم در صربستان و پرداخت مالیات، موفق به اخذ اقامت دائم صربستان شوید، فرزند شما نیز به تبع شما اقامت دائم را دریافت خواهد کرد و پس از طی کردن پروسه زمانبر تابعیت (Citizenship)، میتواند پاسپورت صربستان را اخذ کند.
برای بررسی روشهای قانونی مهاجرت، راهاندازی کسبوکار و اخذ اقامت مطمئن در اروپا، همین امروز با کارشناسان و وکلای برجسته موسسه پارس مهاجرت در تماس باشید.